Σαν σήμερα ... 1970, πέθανε η Αυστριακή πειραματική φυσικός Marietta Blau.

 Marietta Blau

Σαν σήμερα, στις 27 Ιανουαρίου 1970, πέθανε στη Βιέννη της Αυστρίας η Marietta Blau,  πρωτοπόρος στην πειραματική έρευνα της πυρηνικής φυσικής.    
Η Marietta Blau γεννήθηκε στις 29 Απριλίου 1894 στη Βιέννη. Προερχόταν από μεσοαστική εβραϊκή οικογένεια και είχε μεγαλώσει σε μια περιοχή της Βιέννης όπου ζούσαν πολλοί Εβραίοι, όπως οι οικογένειες του Sigmund Freud και της Lise Meitner. Ο πατέρας της ήταν δικηγόρος.

Αφού ολοκλήρωσε το Γυμνάσιο Θηλέων που διατηρούσε στη Βιέννη η Ένωση για την Διαρκή Εκπαίδευση των Γυναικών (Association for the Extended Education of Women), σπούδασε Φυσική και Μαθηματικά στο Πανεπιστήμιο της Βιέννης από το 1914 μέχρι το 1918, σε μια εποχή που οι περισσότεροι άνδρες είχαν κληθεί για υπηρεσία στο στρατό (Α' παγκόσμιος πόλεμος). Τον Μάρτιο του 1919 πήρε το διδακτορικό της κι εκείνη την εποχή η ζωή στην Αυστρία είχε γίνει δύσκολη λόγω της εξαθλίωσης από τη διάλυση της Αυστροουγγαρίας και, ιδιαίτερα για τους Εβραίους, λόγω του αυξανόμενου αντισημιτισμού. 

Το Radiuminstitut της Βιέννης τη δεκαετία του '20.

Τα επόμενα δύο χρόνια η Blau εργάστηκε στη Γερμανία ασχολούμενη με προβλήματα που συνδέονταν με τις ακτίνες Χ, πρώτα σε μια βιομηχανική εταιρεία και στη συνέχεια στο Πανεπιστήμιο της Φρανκφούρτης. 

Το 1923 επέστρεψε στη Βιέννη για να φροντίσει τη μητέρα της και άρχισε να εργάζεται στο Radiuminstitut χωρίς μισθό. 

Το Radiuminstitut ήταν ένα ερευνητικό ινστιτούτο στη Βιέννη που είχε ιδρυθεί το 1910,  μετά τις ανακαλύψεις της Marie Curie, από τον πλούσιο δικηγόρο Karl Kupelwieser και είχε ως αντικείμενο την έρευνα των ραδιενεργών στοιχείων. Εκείνη την εποχή δεν ήταν ασυνήθιστο για Φυσικούς να εργάζονται σε εθελοντική βάση, μιας και η Ακαδημία Επιστημών της Αυστρίας δεν είχε αρκετά κεφάλαια για τους μισθούς τους. Αυτό μπορεί να ήταν ένας από τους λόγους για τους οποίους ένα εξαιρετικά υψηλό ποσοστό των ατόμων που εργάζονταν στο Radiuminstitut ήταν γυναίκες. Πολλές από αυτές τις γυναίκες υποστηρίζονταν οικονομικά από τις οικογένειές τους, όπως ακριβώς και η  Marietta Blau. 

Ο Hans Pettersson στο Radiuminstitut το 1925.

Εκείνη την εποχή τα σωματίδια που εκπέμπονταν σε πυρηνικές αντιδράσεις μπορούσαν να ανιχνευθούν μόνο με τη μέθοδο του σπινθηρισμού (scintillation method). Αυτή η μέθοδος στηριζόταν στο γεγονός ότι οι ραδιενεργές ακτίνες προκαλούσαν αναβοσβησίματα σε ειδικές οθόνες που μπορούσαν να παρατηρηθούν και μετρηθούν. Μόνο που οι μετρήσεις δεν ήταν αξιόπιστες. 

Τότε, στο Radiuminstitut εργαζόταν ο Σουηδός θαλάσσιος επιστήμονας Hans Pettersson, που ζήτησε από την Blau να διερευνήσει κατά πόσον οι επιπτώσεις των ραδιενεργών ακτίνων σε φωτογραφικό γαλάκτωμα θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την ανίχνευση αυτών των ακτίνων. 
Το 1925 η Blau δημοσίευσε στα Γερμανικά την πρώτη της εργασία με τίτλο "Über die photographische Wirkung natürlicher H-Strahlen" ("Σχετικά με τις φωτογραφικές επιδράσεις των φυσικών ακτίνων Η") που απαντούσε στην ερώτηση του Pettersson. (Οι ακτίνες Η είναι δέσμες πυρήνων υδρογόνου, πρωτόνια).

Η Marietta Blau το 1927 στο εργαστήριό της.

Τα επόμενα χρόνια δημοσίευσε πολλές εργασίες σχετικά με το φωτογραφικό αποτέλεσμα και την ποσοτικοποίηση των παρατηρήσεων για τα πρωτόνια και τα α-σωματίδια. Ο κύριος στόχος ήταν να γίνει διαχωρισμός των α-σωματιδίων και των πρωτονίων. Μετά την ανακάλυψη του νετρονίου από τον Chadwick το 1932, η Blau, συνεργαζόμενη με την πρώτη μεταπτυχιακή φοιτήτριά της και μετέπειτα στενή συνεργάτη της Hertha Wambacher, ανέπτυξε μια μέθοδο για την ανίχνευση και τον προσδιορισμό της ενέργειας αυτών των σωματιδίων. Αυτό επιτεύχθηκε με την προσαρμογή των φωτογραφικών γαλακτωμάτων στις απαιτήσεις της πυρηνικής έρευνας. 

Φωτογραφία που πάρθηκε στο παρατηρητήριο του Hafelekar
μετά από έκθεση της φωτογραφικής πλάκας επί 5 μήνες.

Η "φωτογραφική μέθοδος" χρησιμοποιήθηκε από την Blau και για την ανίχνευση κοσμικών ακτίνων, μια πολύ σημαντική ανακάλυψη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nature. Στη μέθοδο αυτή, που αργότερα ονομάστηκε "αποσύνθεση αστεριών" (disintegration stars), έγινε πολύμηνη έκθεση φωτογραφικών πλακών σε κοσμική ακτινοβολία, σε υψόμετρο 2.300 μέτρων, στο παρατηρητήριο κοσμικής ακτινοβολίας του Hafelekar. 
Η μέθοδος αυτή αντιμετωπίστηκε με μεγάλο ενδιαφέρον από τους θεωρητικούς φυσικούς.
Γι' αυτή την "φωτογραφική" μέθοδο, το 1937, οι δύο γυναίκες έλαβαν το πιο διάσημο επιστημονικό βραβείο στην Αυστρία, το Βραβείο Ignaz Lieben.

Ο σταθμός παρατήρησης κοσμικών ακτίνων στο Hafelekar.

Μετά την προσάρτηση της Αυστρίας στη ναζιστική Γερμανία (Anschluss), όλοι οι Εβραίοι επιστήμονες εκδιώχθηκαν από το Radiuminstitut και τη θέση της Blau κατέλαβε η Wambacher, που από νεαρή ηλικία είχε υποστηρίξει δεξιές πολιτικές οργανώσεις.
Η Blau φεύγοντας από την Βιέννη με την μητέρα της είχε καταλήξει στο Μεξικό, μετά από στάση στο Όσλο. Εκείνη την εποχή ήταν εξαιρετικά δύσκολο για τους πρόσφυγες να αποκτήσουν θεώρηση για οποιαδήποτε χώρα στον κόσμο. 

Η Marietta Blau όπως εμφανίζεται στην ταυτότητα
που έβγαλε στο Mexico City το 1941.

Το καλοκαίρι του 1941 η Blau έλαβε πρόσκληση να διδάξει στο Escuela Superior de Ingeniería Mecánica y Eléctrica (ESIME) στο Μεξικό, ένα τμήμα του νεοσύστατου  Instituto Nacional Politécn ICO (IPN), κατόπιν σύστασης του Αϊνστάιν, που ήδη είχε διαφύγει στις ΗΠΑ. 

Ο Αϊνστάιν το 1941 είχε γράψει στο γράμμα του απευθυνόμενος προς τον Μεξικανό υπουργό Εκπαίδευσης: "Παίρνω το θάρρος να επιστήσω την προσοχή σας σε μια υπόθεση που έχω στην καρδιά μου. Εδώ και τρία χρόνια η συνάδελφός μου, φυσικός Δρ. Marietta Blau, ζει στην Πόλη του Μεξικού ... Γνωρίζω την δεσποινίδα Blau ως μία πολύ ικανή πειραματική φυσικό που θα μπορούσε να προσφέρει πολύτιμες υπηρεσίες στη χώρα σας. Είναι πειραματική ερευνήτρια στον τομέα της ραδιενέργειας και των κοσμικών ακτίνων."

Το διδακτικό προσωπικό του ESIME στον εορτασμό των 
25ων γενεθλίων της σχολής. Στην άκρη αριστερά
 η Marietta Blau, η μόνη γυναίκα του προσωπικού.
 (25 Νοεμβρίου 1941) 

Καθώς ήταν η μοναδική γυναίκα που εργαζόταν στο ESIME, είχε πολλά προβλήματα και καμία ευκαιρία για επιστημονική εργασία. Μη μπορώντας να εργαστεί στον δικό της τομέα έρευνας, άρχισε να μελετά τα προβλήματα που συνδέονται με τη γεωγραφική θέση του Μεξικού, όπως η επίδραση της ηλιακής ακτινοβολίας σε έναν πληθυσμό που ζει σε μεγάλο υψόμετρο, σε μια τροπική ζώνη. Μελέτησε επίσης τη ραδιενέργεια σε μέταλλα και πηγές σε διάφορα μέρη της χώρας. Ενώ ήταν στο Μεξικό, μακριά από τα κέντρα πυρηνικής έρευνας, η "φωτογραφική μέθοδος" που πρώτη ανέπτυξε, χρησιμοποιήθηκε για νέες ανακαλύψεις στην πυρηνική φυσική.  

Η Marietta Blau την δεκαετία του "50.

Το 1944, μετά το θάνατο της μητέρας της, η Blau μετανάστευσε στη Νέα Υόρκη στις ΗΠΑ, όπου ζούσε ο αδελφός της. Άρχισε να εργάζεται στο τμήμα έρευνας μιας βιομηχανικής εταιρείας, όπου ανέπτυξε πολλές συσκευές οι οποίες χρησιμοποιούσαν ραδιενεργά ισότοπα και κατέθεσε διπλώματα ευρεσιτεχνίας για ορισμένα από αυτά. Όμως δεν ήταν πολύ ευχαριστημένη με αυτό το είδος της εργασίας και άρχισε να ψάχνει για μια άλλη θέση, ειδικά όταν η εταιρεία μεταφέρθηκε στη Janesville, μια μικρή πόλη στο Ουισκόνσιν, όπου ένιωθε εντελώς απομονωμένη. 

Το 1948 αποδέχτηκε πρόταση του Πανεπιστημίου Columbia να εργαστεί ως επιστημονικό μέλος του προσωπικού του. Ως ειδική στην ανίχνευση σωματιδίων με φωτογραφικά γαλακτώματα, η δουλειά της εκεί είχε να κάνει με την ανάπτυξη ενός προγράμματος έρευνας με τη χρήση αυτής της μεθόδου για τη διερεύνηση των σωματιδίων που παράγονται από τους αντιδραστήρες σχάσης. 

Δύο χρόνια μετά πήρε θέση στο Brookhaven National Laboratory, όπου τέτοια σωματίδια παράγονταν σε μηχανές ακόμη υψηλότερης ενέργειας.

Στις 29 Απριλίου 1967, η Blau τιμήθηκε με άλλους επιστήμονες
από το Δημοτικό Συμβούλιο της πόλης της Βιέννης,
για την προσφορά της στις Φυσικές Επιστήμες. 

Το 1950, για την ανακάλυψη της μεθόδου "disintegration stars", κατόπιν εισήγησης του Erwin Schrödinger, η Blau και η Wambacher προτάθηκαν για το Νόμπελ Φυσικής, που όμως πήρε ο Cecil Powell για την ανακάλυψη του πιονίου με τη βοήθεια της φωτογραφικής μεθόδου. Στην αυτοβιογραφία του ο Powell έγραψε ότι έμαθε για τη φωτογραφική μέθοδο από τον Walter Heitler, ο οποίος γνώριζε προσωπικά την Blau.

Το 1956 άφησε το Brookhaven και βρήκε θέση στο Πανεπιστήμιο του Μαϊάμι, όπου συνέχισε την έρευνα της στη σωματιδιακή φυσική, εκπαιδεύοντας παράλληλα μερικούς νέους φυσικούς που εργάζονταν εκεί. 

Το 1960 η Blau αποφάσισε να επιστρέψει στη Βιέννη, εν μέρει επειδή ένιωσε νοσταλγία και εν μέρει για λόγους υγείας. Εκεί, επανήλθε στο Radiuminstitut και πάλι χωρίς μισθό, ασχολούμενη με την καθοδήγηση μεταπτυχιακών φοιτητών που οι εργασίες τους ήταν στη φυσική υψηλών ενεργειών. Όμως παρέμεινε στο περιθώριο, επειδή ήταν πολύ απογοητευμένη βλέποντας πρόσωπα, όπως ο Georg Stetter, που είχαν συνεργαστεί με τους ναζί, να έχουν ενεργό ρόλο στο πανεπιστήμιο.  

Αναμνηστική πλάκα για την Marietta Blau στο Γυμνάσιο της 
Rahlgasse, της Βιέννης, απ' όπου αποφοίτησε το 1914.

Το 1962 τιμήθηκε με το Βραβείο Schrödinger από την Ακαδημία των Επιστημών της Αυστρίας, αλλά την ίδια εποχή δεν δέχτηκαν να γίνει αντεπεστέλλον μέλος της.

Η Marietta Blau πέθανε στις 27 Ιανουαρίου 1970, σε ηλικία 76 ετών. Η ασθένειά της και ο θάνατός της σχετίζονταν με την πολύχρονη εργαστηριακή χρήση ραδιενεργών ουσιών χωρίς μέτρα προστασίας, αλλά και στο πολύ κάπνισμα. Δυστυχώς, καμία νεκρολογία δεν εμφανίστηκε σε κάποιο επιστημονικό δημοσίευμα εκείνη την εποχή.

Η Marietta Blau υπήρξε μια πολύ σημαντική γυναίκα στο χώρο της Φυσικής στην εποχή που έζησε και που βέβαια οι  επιτυχημένες γυναίκες επιστήμονες ήσαν ολιγάριθμες, για πολλούς και διάφορους λόγους.

Κλείνοντας, νομίζω ότι η απάντηση που έδωσε η Blau στην ερώτηση ενός από τους καθηγητές της, εάν υπήρχε δυνατότητα να γίνει υφηγήτρια, ήταν πολύ χαρακτηριστική για τα προβλήματα που είχε ν' αντιμετωπίσει σ' όλη της τη ζωή: "Το να είσαι εβραία και γυναίκα είναι πάρα πολύ, υπάρχει μικρή πιθανότητα".

Το εξώφυλλο της βιογραφίας της Marietta Blau
από την Brigitte Strohmaier και τον Robert Rosner.
(εκδόσεις Ariadne Press, 2006)

• Βιογραφία της Marietta Blau από την Ruth Lewin Sime (Sacramento City College · Department of Chemistry) με τίτλο "Marietta Blau: Pioneer of Photographic Nuclear  Emulsions and Particle Physics" ("Μαριέτα Μπλάου: Πρωτοπόρος των φωτογραφικών πυρηνικών γαλακτωμάτων και της σωματιδιακής φυσικής").

• Σύντομη βιογραφία με παράθεση των κυριότερων δημοσιεύσεων της Marietta Blau από το UCLA στην εργασία CWP "Contributions of 20th Century Women to Physics". 

Πηγή: Today in Science History

35 Ερωτήσεις Πολλαπλής Επιλογής στην Θερμοδυναμική (I) με το πρόγραμμα Hot Potatoes.

Φυσική Β' Λυκείου Θετικού Προσανατολισμού

Η ανάρτηση περιέχει ένα αρχείo με 35 Ερωτήσεις Πολλαπλής Επιλογής σχετικά με τις  παρακάτω παραγράφους του σχολικού βιβλίου στο κεφάλαιο της Θερμοδυναμικής:

• ΕΡΓΟ ΠΑΡΑΓΟΜΕΝΟ ΑΠΟ ΑΕΡΙΟ ΚΑΤΑ ΤΗ  ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΜΕΤΑΒΟΛΩΝ ΟΓΚΟΥ
• ΘΕΡΜΟΤΗΤΑ
• ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ
• ΠΡΩΤΟΣ ΘΕΡΜΟΔΥΝΑΜΙΚΟΣ ΝΟΜΟΣ 
• ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ ΠΡΩΤΟΥ ΘΕΡΜΟΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΝΟΜΟΥ ΣΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙΣ 
• ΓΡΑΜΜΟΜΟΡΙΑΚΕΣ ΕΙΔΙΚΕΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΕΣ ΑΕΡΙΩΝ.

Οι ερωτήσεις είναι φτιαγμένες με το πρόγραμμα Hot Potatoes.

Μπορείτε να δείτε και να κατεβάσετε το αρχείο από  ΕΔΩ.

Σαν σήμερα ... 1908, γεννήθηκε ο φυσικός Λεβ Λαντάου.

Λεβ Νταβίντοβιτς Λαντάου

Σαν σήμερα, στις 22 Ιανουαρίου 1908, γεννήθηκε ο Λεβ Νταβίντοβιτς Λαντάου (αζέρικα Ле́в Дави́дович Ланда́у) στο Μπακού του Αζερμπαϊτζάν που τότε ήταν μέρος της Ρωσικής αυτοκρατορίας. Οι γονείς του ήταν εβραϊκής καταγωγής. Ο πατέρας του David Lvovich Landau ήταν μηχανικός στην πετρελαϊκή βιομηχανία και η μητέρα του Lyubov Veniaminovna Garkavi-Landau, γιατρός. 

Ο μικρός Λεβ με τους γονείς του και την αδελφή του.

Αναγνωρίσθηκε από νωρίς ως «παιδί-θαύμα» στα Μαθηματικά και αναφέρεται ότι έλεγε πως σχεδόν δεν θυμόταν την εποχή που δεν ήξερε απειροστικό λογισμό. 
Από το 1913 παρακολούθησε ένα εβραϊκό νηπιαγωγείο που είχε ανοίξει στο Μπακού εκείνη τη χρονιά.
Το 1916, ο Λαντάου γράφτηκε στο Εβραϊκό Γυμνάσιο του Μπακού, όπου η μητέρα του ήταν δάσκαλος φυσικής. Τελείωσε το Γυμνάσιο το 1920 σε ηλικία μόλις 12 ετών και οι γονείς του, θεωρώντας ότι ήταν πολύ μικρός για να πάει στο πανεπιστήμιο, τον έγραψαν στην Οικονομική Τεχνική Σχολή του Μπακού. 

Ο Λεβ Λαντάου το 1922, 14 ετών.

Το 1922, σε ηλικία 14 ετών, γράφτηκε να παρακολουθήσει συγχρόνως δύο τμήματα του κρατικού Πανεπιστήμιου του Μπακού, το Φυσικό και το Χημικό. Σύντομα έφυγε από τη χημεία, έχοντας επιλέξει τη φυσική ως ειδικότητά του. 
Το 1924, λόγω των καλών επιδόσεων του, πήρε μεταγραφή για το σπουδαιότερο τμήμα Φυσικής εκείνης της εποχής στη Σοβιετική Ένωση, στο κρατικό Πανεπιστήμιο του Λένινγκραντ (σήμερα Αγία Πετρούπολη), απ' όπου αποφοίτησε το 1927 σε ηλικία μόλις 19 ετών. Τα έτη 1926,1927 δημοσίευσε τα πρώτα του έργα στη θεωρητική φυσική. 
Στη συνέχεια γράφτηκε για μεταπτυχιακές σπουδές στο Φυσικο-Τεχνικό Ινστιτούτο του Λένινγκραντ (σήμερα Ινστιτούτο Ioffe). 
Σχεδόν αμέσως, το 1927, ο Λαντάου σε ηλικία 19 ετών, συνέβαλε θεμελιωδώς στην κβαντική θεωρία - εισήγαγε την έννοια της μήτρας πυκνότητας ως μέθοδο για μια πλήρη κβαντομηχανική περιγραφή των συστημάτων που αποτελούν μέρος ενός μεγαλύτερου συστήματος. Αυτή η έννοια έχει καταστεί κεντρική στην κβαντική στατιστική.
Στα 21 πήρε το διδακτορικό του.  

1929, Πανεπιστήμιο Λένινγκραντ, Σεμινάριο του Y.I.Frenkel.
Από αριστερά: I.Gurevich, L. D. Landau, L. V. Rozenkevich, 
Α. Ν. Arsenieva, J. I. Frenkel, G. A. Gamov, Μ. Β. Machinsky, 
D. D. Ivanenko και G. A. Mandel.

Το 1929, με υποτροφία της σοβιετικής κυβέρνησης και του Ιδρύματος Rockefeller, ταξίδεψε στο Γκέτινγκεν και στη Λειψία της Γερμανίας όπου έμεινε λίγο, για να καταλήξει το 1931 στο Ινστιτούτο Νιλς Μπορ στην Κοπεγχάγη, με καθηγητή τον ίδιο τον Μπορ.  Ο Λαντάου σε όλη την υπόλοιπη ζωή του θεωρούσε τον εαυτό του μαθητή του Μπορ και η στάση του απέναντι στη Φυσική επηρεάσθηκε πολύ από το παράδειγμά του. Στη συνέχεια επισκέφθηκε το Καίμπριτζ και τη Ζυρίχη, έχοντας την ευκαιρία να συνεργαστεί με τους Καπίτσα, Πάουλι και Ντιράκ, προτού επιστρέψει στο Λένινγκραντ.  

1930, ετήσια συνάντηση στο Ινστιτούτο Θεωρητικής Φυσικής 
της Κοπεγχάγης. Στην πρώτη σειρά διακρίνονται οι Klein, 
Bohr, Heisenberg, Pauli, Gamow, Landau και Kramers.

Την άνοιξη του 1931, ο Λαντάου επέστρεψε στο Τμήμα Φυσικής και Τεχνολογίας του Λένινγκραντ , αλλά δεν παρέμεινε εκεί λόγω διαφωνιών με τον A. Ιoffe.

Από το 1932 ως το 1937 βρέθηκε στο Ινστιτούτο Φυσικής και Τεχνολογίας του Χάρκοβο  (UPTI) με πρώτο διευθυντή του Ινστιτούτου τον I. V. Obreimov. 

Ο Λαντάου το 1934.

Εκείνη την εποχή μια μεγάλη ομάδα νέων ταλαντούχων επιστημόνων μετακινήθηκε από το Λένινγκραντ στο UPTI: V. Reimov, AI. Leipunskii, Lev Shubnikov, K. D. Sinelnikov, A. K. Walter, Vadim Gorsky, G. D. Latyshev, A. F. Prikhotko, Ο. Ν. Trapeznikova, L. V. Rozenkevich και άλλοι.
Την 1η Σεπτεμβρίου 1935 εγγράφηκε στο Τμήμα Θεωρητικής Φυσικής του Πανεπιστημίου του Χάρκοβο (Kharkiv, σήμερα στην Ουκρανία) με επικεφαλής τον L. M. Pyatigorsky (1935-1940) και τον Οκτώβριο του ίδιου έτους έγινε επικεφαλής του τμήματος πειραματικής φυσικής στο Πανεπιστήμιο του Χάρκοβο (KSU).

O Λαντάου (στη μέση) με συμμετέχοντες στο
Διεθνές Συνέδριο Θεωρητικής Φυσικής στο Χάρκοβο, το 1934.
Διακρίνονται αριστερά του ο Μπορ και δεξιά ο Frenkel.

Ο Λαντάου υπήρξε ο βασικός γεννήτορας της μακράς παράδοσης της Σοβιετικής Ένωσης στη Θεωρητική Φυσική, που επικεντρώθηκε στο Χάρκοβο.
Το Ινστιτούτο αυτό αναφέρεται και ως "Σχολή Landau". Για την είσοδο στη σχολή ο Λαντάου είχε αναπτύξει μια γενική εισαγωγική εξέταση, που αποκαλούσε "Theoretical Minimum" ("Θεωρητικό Ελάχιστο"), που κάλυπτε όλες τις πλευρές της Θεωρητικής Φυσικής. Από το 1934 μέχρι το 1961 (που συνεχίστηκε στη Μόσχα), μόνο 43 υποψήφιοι κατάφεραν να περάσουν αυτή την εξέταση. Ανάμεσα στους σπουδαστές που ξεχώρισαν ήταν οι Lev Pitaevskii, Alexei Abrikosov, Arkady Levanyuk, Lev Gor'kov, Isaak Khalatnikov, Roald Sagdeev και Isaak Pomeranchuk.

Ο Λαντάου το 1938, την εποχή που είχε συλληφθεί από την NKVD.

Αυτή την περίοδο ο Λαντάου είχε αρχίσει να συγγράφει μαζί με τον φίλο και πρώην φοιτητή του Evgeny Lifshitz τα «Μαθήματα Θεωρητικής Φυσικής» για τα οποία είναι κυρίως γνωστός σήμερα στους φοιτητές της Φυσικής, ιδίως στους μεταπτυχιακούς. Πρόκειται για 10 τόμους που καλύπτουν όλους τους βασικούς κλάδους της Φυσικής.
Το 1934 τιμήθηκε με τον τίτλο του δόκτορα των Φυσικών και Μαθηματικών Επιστημών και τον επόμενο χρόνο έγινε επίσημα καθηγητής.

Το καλοκαίρι του 1934 διεξήχθη στο Χάρκοβο το Διεθνές Συνέδριο Θεωρητικής Φυσικής. Στη διάσκεψη συμμετείχαν εξέχοντες θεωρητικοί φυσικοί, όπως ο Niels Bohr, ο V. A. Fok, ο I. E. Tamm, ο Y. I. Frenkel, ο R. Peierls και άλλοι. 

Ο Λαντάου με τον Πιότρ Καπίτσα.

Το 1937 ο Λαντάου ανακρίθηκε από την NKVD για την υπόθεση UPTI στο Χάρκοβο, αλλά κατάφερε να φύγει στη Μόσχα.  
Ο ίδιος μαζί με τον Evgeny Lifshitz ίδρυσαν στη Μόσχα ένα Ινστιτούτο Προβλημάτων Φυσικής, στο οποίο υπήρξε επικεφαλής του «Θεωρητικού Τμήματος» από το 1937 μέχρι το 1962. 

Τον Απρίλιο του 1938 συνελήφθη στη Μόσχα και φυλακίστηκε επί ένα χρόνο σε φυλακή της NKVD. Αποφυλακίστηκε όταν ο συνάδελφός του Πιότρ Καπίτσα έγραψε ένα γράμμα στον Στάλιν εγγυώμενος προσωπικά για τη συμπεριφορά του Λαντάου.

Ο Landau αποκαταστάθηκε μόλις το 1990, 22 χρόνια μετά το θάνατό του. Έτσι, από τις 28 Απριλίου 1939 όταν απελευθερώθηκε και μέχρι το θάνατό του παρέμεινε ένοχος και εκτεθειμένος για τη συμμετοχή του στην αντισοβιετική ομάδα. Στις 23 Ιουλίου 1990, η ποινική υπόθεση εναντίον του τερματίστηκε λόγω έλλειψης στοιχείων.

Ο Λεβ και η Κόρα το 1946 με τον νεογέννητο Ιγκόρ.

Μερικά από τα πολλά επιτεύγματά του περιλαμβάνουν την κβαντική θεωρία του διαμαγνητισμού, τη θεωρητική ερμηνεία της υπερρευστότητας, τη θεωρία των μεταβολών φάσης δεύτερης τάξης, τη Θεωρία Ginzburg–Landau για την  υπεραγωγιμότητα, την ερμηνεία του φαινομένου της «απόσβεσης Λαντάου» στη Φυσική Πλάσματος, τον πόλο Λαντάου στην Κβαντική Ηλεκτροδυναμική, τη θεωρία των νετρίνων και τη συμβολή στην επινόηση της μεθόδου του πίνακα πυκνότητας στην Κβαντομηχανική. 

Ο Λαντάου κρατούσε έναν κατάλογο φυσικών που βαθμολογούσε σε αντίστροφη λογαριθμική κλίμακα από το 0 ως το 5. Τον υψηλότερο βαθμό, 0, τον έδινε στον  Νεύτωνα, ενώ ο Αϊνστάιν πήρε 0,5. Το 1 είχαν οι θεμελιωτές της Κβαντομηχανικής Νιλς Μπορ, Βέρνερ Χάιζενμπεργκ, Πωλ Ντιράκ και Έρβιν Σρέντινγκερ, όπως και οι Σατιέντρα Μπόουζ και Γιουτζίν Γουίγκνερ. Ο Λαντάου βαθμολογούσε τον εαυτό του με 2,5 αλλά στο τέλος τον «προήγαγε» στο 2. Παρά την αυτοαξιολόγηση του ταλέντου του στην κλίμακα αυτή, ο Λαντάου θεωρείται από πολλούς ισάξιος με τους Ντιράκ, Πάουλι, Φέρμι  και Φάινμαν, ως ένας ικανότατος φυσικός με ξεχωριστή διάνοια.

Ο Λαντάου με τον Νιλς Μπορ.

Στη ζωή του τιμήθηκε από πολλές χώρες με πλειάδα βραβείων.
Το 1946 και το 1952 τιμήθηκε με το βραβείο Στάλιν. Το 1954 του δόθηκε ο τίτλος του "Ήρωα της Σοσιαλιστικής Εργασίας". Το 1960 πήρε το μετάλλιο Max Planck από την Γερμανική Φυσική Εταιρεία (Deutsche Physikalische Gesellschaft). Το 1960 πήρε το βραβείο Fritz London.
Το 1962 του απονεμήθηκε το Βραβείο Νόμπελ Φυσικής "για τις πρωτοποριακές του θεωρίες για την συμπυκνωμένη ύλη, ειδικά το υγρό ήλιο". Η ανάπτυξη της θεωρίας της υπερρευστότητας εξηγούσε όλες τις παράδοξες ιδιότητες του υγρού ηλίου (He II) σε θερμοκρασίες κάτω των 2,17 K (−270,98 °C).

Ο Λεβ με τη σύζυγό του Κόρα.

Τον ίδιο χρόνο, μοιράστηκε με τον E.M. Lifshitz, το βραβείο Lenin για τις Επιστήμες.
Ακόμη, του είχε απονεμηθεί ο τίτλος του μέλους από πολλές επιστημονικές ενώσεις (Danish Royal Academy of Sciences, Royal Society of London, Netherlands Royal Academy of Sciences, American Academy of Arts and Sciences, Physical Society of France, National Academy of Sciences of the U.S.A.).

Προς τιμή του έχει δοθεί το όνομά του σ' ένα κρατήρα της Σελήνης (Landau crater) και στον αστεροειδή 2142 Landau.

O Σουηδός πρεσβευτής στη Σοβιετική Ένωση Rolf Sulman απονέμει 
στον Λαντάου, στη Μόσχα, το βραβείο Νόμπελ Φυσικής.
 Όρθια η γυναίκα του Λαντάου. Καθιστοί: αρισ. ο πρόεδρος
 της Ακαδημίας Επιστημών M. V. Keldis, στη μέση ο Πιότρ Καπίτσα.

Ζούσε από το 1934 με την Kora T. Drobanzeva, αλλά ήταν οπαδός και προπαγάνδιζε υπέρ του ελεύθερου έρωτα, κάτι που δεν ενθουσίαζε τη σύζυγό του. Κατά τη διάρκεια της ζωής του λέγεται, ότι χρειάστηκε να νοσηλευτεί 6 φορές στο ψυχιατρικό νοσοκομείο Kashchenko, χωρίς τη θέλησή του.  

Το 1957 στάλθηκε από την KGB στην Κεντρική Επιτροπή του Σοβιετικού Κομμουνιστικού Κόμματος μια μακρά αναφορά σχετικά με τις απόψεις του Λαντάου για την σοβιετική εισβολή στην Ουγγαρία το 1956, τον Λένιν και ότι εκείνος ονόμαζε "κόκκινο φασισμό".

Το 1962 στο νοσοκομείο μετά τον τραυματισμό του.

Στις 7 Ιανουαρίου 1962, στο δρόμο από τη Μόσχα για την Dubna, το αυτοκίνητο που οδηγούσε ο Λαντάου συγκρούσθηκε με βυτιοφόρο. Αποτέλεσμα της σύγκρουσης ήταν ο Λαντάου να τραυματιστεί σοβαρά στο κεφάλι, να υποστεί πολλαπλά κατάγματα και να μείνει σε κώμα για 59 ημέρες. Ενώ στην αρχή δεν υπήρχαν ελπίδες, τελικά οι ηρωικές προσπάθειες των γιατρών και των νοσηλευτών που τον φρόντισαν, τον επανέφεραν στη ζωή. Υπήρξε διεθνής κινητοποίηση για τη σωτηρία του. Πολλά φάρμακα έφτασαν στη Μόσχα από την Ευρώπη και τις ΗΠΑ. Όμως, παρά το γεγονός ότι συνήλθε, ποτέ δεν κατάφερε να επανέλθει στην προηγούμενη πνευματική του κατάσταση και δημιουργικότητα. Παρέμεινε μόνο το σωματικό κέλυφος του Λαντάου. Η διάνοια πέθανε. Η μνήμη του διατηρήθηκε μόνο σχετικά με τη γνώση ξένων γλωσσών, κάτι στο οποίο παρουσίαζε πάντα εξαιρετική ικανότητα. 
Ο ίδιος όμως δεν αντιλαμβανόταν αυτή την τραγωδία. Όταν κάποιος τον πλησίαζε για να του θέσει μια επιστημονική ερώτηση, συνήθως απαντούσε με τη φράση: "Ας μιλήσουμε γι' αυτό αύριο." 

Ο Λαντάου με την οικογένειά του το 1968,
γιορτάζοντας τα 60α γενέθλιά του.

Πέθανε στη Μόσχα στις 1 Απριλίου 1968, σε ηλικία 60 ετών, μετά από εγχείρηση στην κοιλιακή χώρα για απόφραξη αρτηρίας, που όμως ήταν επιπλοκή του τραυματισμού του στο αυτοκινητικό ατύχημα. 

Θάφτηκε στο κοιμητήριο Νοβοντέβιτσι της Μόσχας.

Το μνήμα για τον Λεβ Λαντάου στο κοιμητήριο
Νοβοντέβιτσι της Μόσχας.

Ο Λεβ Λαντάου δεν ήταν μόνον ένας καταξιωμένος επιστήμονας στη θεωρητική φυσική, αλλά κι ένας μεγάλος δάσκαλος. Ήταν διάσημος όχι μόνο για τις σπουδές του και τις διαλέξεις του, αλλά και για το χιούμορ που διέθετε. Όντας ένας ευφυής άνθρωπος και έχοντας μια υπέροχη αίσθηση του χιούμορ, ο Λαντάου ενθάρρυνε τους συναδέλφους και τους μαθητές του να αστειεύονται. Ο ίδιος έγινε κύριος χαρακτήρας πολλών αστείων ιστοριών που μεταφέρονταν από τον έναν στον άλλο. 

Ακόμη, ο ηθικός χαρακτήρας του ήταν επίσης ασυνήθιστα υψηλός. Ήταν γνωστός για το ασυμβίβαστο του χαρακτήρα του σε θέματα αρχής, για την καλοσύνη του και την ηθική υποστήριξη που προσέφερε σε δύσκολες στιγμές στους συναδέλφους του.

Αριστερά: Αναμνηστικό γραμματόσημο του 2010 από την Ουκρανία
για τον Λαντάου. Δεξιά: Αναμνηστικό νόμισμα της
Κεντρικής Τράπεζας της Ρωσίας για τον Λαντάου.

Ως παιδί, γοητευμένος από την επιστήμη, ο Λαντάου έκανε έναν όρκο: "να μη καπνίζει, να μην πίνει και να μην παντρευτεί". Πίστευε ότι ο γάμος είναι ένα είδος συνεταιρισμού που δεν έχει τίποτα κοινό με την αγάπη. 
Όταν ο Λεβ γνώρισε την Concordia (Kora) Terentyevna Drobantseva, πτυχιούχο του τμήματος χημείας, εκείνη ορκίστηκε ότι δεν θα ζηλεύει άλλες γυναίκες. Από το 1934 ο Λεβ και η Κόρα ζούσαν μαζί σ' έναν de facto γάμο. Τελικά, ένας επίσημος γάμος συνάφθηκε μεταξύ τους στις 5 Ιουλίου 1946, λίγες μέρες πριν από τη γέννηση του γιου τους Ιγκόρ. 

Η μόνη μη φυσική θεωρία στην οποία πίστευε ο Λαντάου ήταν η θεωρία της ευτυχίας. Πίστευε ότι ο καθένας πρέπει να είναι ευτυχισμένος. Γι' αυτόν η συνταγή της ευτυχισμένης ζωής περιείχε τρεις παραμέτρους: την εργασία, την αγάπη και την επικοινωνία με τους ανθρώπους.

Το σημερινό (22/1/2019) doodle της Google αφιερωμένο
στην επέτειο για τα 111 χρόνια από την γέννηση του Λεβ Λαντάου.

• Πλούσιο φωτογραφικό αρχείο για τον Λεβ Λαντάου από το πρακτορείο alamy.

• Βίντεο με φωτογραφίες του Λαντάου από όλη τη ζωή του (4:06).

• Ένα βίντεο της AGFIA στα αζέρικα, αφιερωμένο στην 100ή επέτειο του Λεβ Λαντάου, του μοναδικού βραβείου Νόμπελ του Αζερμπαϊτζάν (31:25).

• Κατεβάστε "Τα Μαθήματα Θεωρητικής Φυσικής" (Αγγλικά) από το"Free Physics E-books" του ιστότοπου "Futurism".

• Μια συνέντευξη του Lev P. Pitaevskii (φοιτητή του Λαντάου) στον ιστότοπο "Global talent", για τον δάσκαλό του.

Πηγή: Today in Science History, Wikipedia